درست کردن فعل امر



  ترجمه درس اصحاب کهف

در زمان قديم مردم در وفور نعمت و آسايش بودند.
روزي از روزها
مردم شنيدند: اي مردم، اي مردم؛
اين فرماني است از پادشاه قدرتمند، سلطان توانا «دقيانوس» بزرگ
کسي که پرستش بت ها را رها کند کيفرش کشته شدن است.
و از بعد آن روز
ترس و وحشت قلبهاي مردم را پر کرد.
پادشاه ستمگر شروع کرد به، به دار آويختن مردان و زنان مؤمن.
و در قصر پادشاه فرماندهي بود.
او مؤمن است، جز خدا را نمي پرستد.
خدايا من بنده ناتوان تو هستم.
به اين مردان و زنان مؤمن رحم کن و ياريشان فرما.
عاقبت کار ما را به خير و خوبي قرار بده.
و بعد از مدتي در قصر پادشاه
يکي از سخن چينان آمد و به پادشاه گفت :
اي پادشاه بزرگ !
فرمانده و دوستانش اکنون خارج از شهر هستند.
آنها مشغول پرستش خداوند هستند و براي او سجده مي کنند.
پادشاه به شدت خشمگين شد و به وزيرش فرمان داد:
اي وزير به دنبال فرمانده بگرد؛
اين سرکشان را زنداني کنغ
خوردني و نوشيدني را از آنها منع کن؛
آنها را فردا در درخت نخل به دار بياويز؛
قلب دختر پادشاه با اين مؤمنان است.
شبي آمد و در دستش کليدهاي زندان بود.
اي شاهزاده ! چگونه به اينجا وارد شدي ؟!
به سادگي خدا با ماست.
ولي با شتاب برگرد و از اين جا برو ... تو در خطر هستي.
نه ... نه .. همراه دوستانت خارج شو.
خارج شو ... زندان را ترک کن.
ولي ... خطر نزديک است ... شما در شرف اعدام هستيد.
پس همگي از زندان فرار کردند و به غار رفتند.
پس شد آنچه شد.  


  قانون

- وقتي مي خواهيد از کسي خواهش يا درخواستي داشته باشيد يا به کسي دستور دهيد از فعل امر استفاده مي کنيد و معمولاً فعل امر داراي ۶ صيغه مخاطب است.
- فعل امر که داراي ۶ صيغه مخاطب است از ۶ صيغه مخاطب فعل مضارع ساخته مي شود.
- در ساختن فعل امر با حروف مضارعه را از اول فعل مضارع برداريم و آخر فعل را نيز ساکن کنيم.
- وقتي حرف مضارعه را حذف کرديم، اگر حرف بعدي صدا دار نبود، بايد يک همزه بر سر فعل بياوريم و اعراب همزه را از عين الفعل فعل برداريم به صورت زير :

- عين الفعل (فتحه و كسره ) حرکت همزه مي شود (كسره)
عين الفعل (ضمه) حرکت همزه مي شود(ضمه)

اگر در آخر فعل مضارع نون عوض رفع آمده باشد آن را حذف مي کنيم مانند:
تجعلان ِ -> جعلان -> إجعلا ن -> إجعلا  


  · خلاصه بيان

۱ – فعل امر را از ۶ صيغه مخاطب مضارع مي سازيم.
۲ – حرف مضارعه را حذف مي کنيم.
۳ – اضافه کردن همزه .( كسره يا ضمه)
۴ – فعل را مجزوم مي کنيم (يعني ساکن کردن حرف آخر و يا حذف نون عوض رفع)  


  تمرين هاي درس چهارم
1- با توجه به متن درس در مقابل پاسخ صحيح علامت بگذاريد:

الف ) مَن قالَ : «اِجْعَل عاقِبَةَ أمْرِنا خيراً»
۱ – الأمير ۲- الوزير
ب ) مَن قال : «أنّ اللّهَ مَعنا»
۱ – الامير ۲ – الأميرة
ج ) هل صَلَب المَلِکُ الأمير في جذع النّخلِ ؟
۱ – نعم ۲ – لا
و ) أهَرَبَ الأمير و أصدقاوه إلي الکَهْفِ ؟
۱ – نعم ۲ – لا  


  2- در جملات زير مذکر و مؤنث بودن هر يک را مشخص کنيد:

الف ) إبدأْ يومک بذکر اللّه
۱ – مذکر ۲ – مؤنث
ب ) دَخَلْتِ في دينِ الله
۱ – مذکر ۲ – مؤنث
ج) غَضِبَتَ علي الظّالِم
۱ – مذکر ۲ – مونث
د ) تبحثُ عن الحقيقة
۱ – مذکر ۲ – مونث
ه) ترجعين إلي ربّک
۱ – مذکر ۲ – مونث  


  3- کلمات مناسب را مقابل معني آن قرار دهيد

الف ) برداشتن کيف      ۱ – اِغسلي الوجه
ب ) بالابردن قلم      ۲ – اِلبسي الثوب
ج) بازکردن در      ۳ – اِغرس الشجرة
د) کاشتن درخت      ۴ – اِفتح القلم
ه) پوشيدن پيراهن      ۵ – اِرفعي القلم
ي ) شستن صورت      ۶ – احصل المحفظة  


  4- براي افعال زير فعلهاي امر بسازيد:

الف ) تَغفِرُ = ....
ب ) تَرْحَم = ....
ج) تَجْعَلُ = ....
د) تَرجعينَ = ....  


  کلمات جديد

اِبحث عن ... = جستجو کن
اِبنة = دختر
اُسجُِن = زنداني کن
اِشْرَحْ = بگشاي
اَصنام= ج صنم : بت
ألذي = کسي که
أمر = دستور
تَرْحَمُ = رحم مي کني
جذوع = ج جذع : تنه
جزاء = مجازات
ذنوب = ج ذنب : گناه
رُعْب = ترس
رَغَد = وفور نعمت و آسايش
سلطان = پادشاه
شراب = نوشيدني
صَدْر = سينه
صَلْب = به صليب کشيدن
عاقبة = سرانجام
علي و شک = نزديک به
غداً = فردا
قاهر = چيره – پيروز
قلوب = ج قلب : دل
لِسان = زبان
لهج = توانا
متمردّين= سرکشان
مفتاح = کليد
نَخْل =درخت خرما
وشاة =ج واشي: سخن چين  


  پاسخها:

درس 4

الف

ب

ج

د

ه

ي

تمرين۱

1

2

۲

1

 

 

تمرين2

1

2

1

2

2

 

تمرين3

6

5

4

3

2

1

تمرين4

إغفِرْ

إرحَم

إجْعَلْ

إرْجعي